Σε συνέχεια της επιτυχίας και της πρωτοπορίας της στον τουρισμό, που έκανε άλλα γειτονικά νησιά να προσπαθούν να αντιγράψουν το μοντέλο και τις πρακτικές της, η Σαντορίνη φαίνεται οτι πρωτοτύπησε και στην “μετά” τουριστικής επιτυχίας εποχή με την όλο και πιο διαδεδομένη χρήση του όρου της “φέρουσας ικανότητας”, με την έννοια της οποίας επιχειρείται να οριοθετηθεί η καλπάζουσα τουριστική οικιστική ανάπτυξη εις βάρος του περιβάλλοντος αλλά και των υποδομών του νησιού.

Όταν πριν απο χρόνια η έννοια είχε τεθεί στις δημόσιες συζητήσεις είχε αντιμετωπιστεί φοβικά, εάν όχι εχθρικά, και σίγουρα με επιφυλακτικότητα. Πολλοί είχαν αμφισβητήσει και υποτιμήσει τις λέξεις υποστηρίζοντας οτι δεν φταίνε ούτε οι μεγάλες τουριστικές ροές ούτε η “επιχειρηματικότητα” που “ανοίγει δουλειές” κι “αναπτύσει τη δημόσια και ιδιωτική οικονομία”, σε αντίθεση με τις δημόσιες υποδομές που έχουν εγκαταλειφθεί κι είναι αυτές που “φταίνε” για όλα τα προβλήματα. Λίγο αργότερα, όταν τα προβλήματα λόγω του υπερτουρισμού άρχισαν να “χτυπάνε την πόρτα” των κατοίκων του νησιού, η λέξη άρχισε να “αναγνωρίζεται” και οι κάτοικοι ξεκίνησαν να μιλούν για όρια προτίνοντας λύσεις για το δημόσιο και ιδιωτικό καλό όλων.

Σήμερα, ύστερα απο δυό χρόνια Covid όπου το πρόβλημα δεν αντιμετωπίστηκε αλλά μετατοπίστηκε κι ενώ η ανεξέλεγκτη τουριστική εκμετάλλευση δεν περιορίστηκε, η συζήτηση για τη “φέρουσα ικανότητα” εμφανίζεται και μάλιστα δυναμικά και με σθένος, όχι μόνο στη Σαντορίνη αλλά και σε άλλα νησιά στα οποία παρουσιάζονται παρόμοια προβλήματα.

Ενδεικτική και χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της γειτονικής Νάξου, όπου ο Επιστημονικός Σύλλογος Μηχανικών Νάξου Διπλωμ. Α.Ε.Ι. σε ανακοίνωσή του μετά την ολοκλήρωση της διαβούλευσης για το τεχνικό πρόγραμμα και τον προϋπολογισμό του Δήμου Νάξου και Μικρών Κυκλάδων, τοποθετήθηκε ως ακολούθως σχετικά με την φέρουσα ικανότητα αλλά και την τουριστική ανάπτυξη που ακολουθεί η Νάξος.

Η ανακοίνωση έχει ως εξής :

Η σημερινή συνεδρίαση της επιτροπής διαβούλευσης για το τεχνικό πρόγραμμα και
τον προϋπολογισμό του Δήμου Νάξου και Μικρών Κυκλάδων, γίνεται στον απόηχο
μιας τουριστικής σεζόν η οποία ξεπέρασε κάθε προσδοκία, σημειώνοντας ρεκόρ
αφίξεων και εισπράξεων. Παράλληλα όμως η Νάξος ήρθε αντιμέτωπη με τα όριά της
καθώς ο αριθμός των επισκεπτών άγγιξε τα όρια της φέρουσας ικανότητας του
νησιού.

Το ερώτημα προκύπτει αβίαστα. Είναι βιώσιμο αυτό το μοντέλο ανάπτυξης?
Η απάντηση είναι όχι. Και αν δεν υπάρξει ένας σχεδιασμός για την περαιτέρω
τουριστική ανάπτυξη, η Νάξος σύντομα θα πέσει θύμα της επιτυχίας της. Το
περιβάλλον, φυσικό και ανθρωπογενές υποβαθμίζεται, το τοπίο αλλοιώνεται, ενώ οι
υφιστάμενες υποδομές, όντας ανεπαρκείς για έναν τόσο μεγάλο αριθμό επισκεπτών,
προκαλούν προβλήματα που παραπέμπουν σε τριτοκοσμικές χώρες. Ο
ενθουσιασμός των επισκεπτών της Νάξου χρόνο με το χρόνο μειώνεται και το
μήνυμα που μεταφέρουν από τις διακοπές τους στο νησί μας περιλαμβάνει και τα
προβλήματα που αντιμετώπισαν.

Τι προτείνουμε:
Κύριο χαρακτηριστικό του τουρισμού στη Νάξο είναι η γεωγραφικά ανισόρροπη
ανάπτυξή του. Το 95% του τουρισμού συγκεντρώνεται στη Δ.Ε. Νάξου, και μόλις το 5%
στη Δ.Ε. Δρυμαλίας. Το αποτέλεσμα είναι να υποβαθμίζεται λόγω υπερτουρισμού η
Χώρα και η μοναδική δυτική ακτογραμμή, ενώ η ορεινή Νάξος εγκαταλείπεται από
τους κατοίκους της και παρακμάζει. Επομένως η τουριστική ανάπτυξη θα πρέπει να
έχει δύο άξονες.

 Στη Δ.Ε. Νάξου ο τουρισμός θα πρέπει να εγκαταλείψει το μοντέλο του μαζικού
τουρισμού και να στοχεύσει σε έναν ποιοτικότερο τουρισμό καθώς και σε μια
διευρυμένη χρονικά τουριστική σεζόν. Αναβαθμίζοντας τις υφιστάμενες
υποδομές και τις υπηρεσίες θα μπορούν οι τουριστικές μονάδες να
εισπράττουν περισσότερα χρήματα για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα
αυξάνοντας τα ετήσια έσοδά τους, χωρίς να επιβαρύνουν με περισσότερους
τουρίστες το νησί.

 Στη Δ.Ε. Δρυμαλίας θα πρέπει να δοθούν κίνητρα τουριστικής ανάπτυξης,
αξιοποιώντας όλα τα ερειπωμένα και εγκαταλελειμμένα παραδοσιακά
κτίσματα. Αποκαθιστώντας και σώζοντας δηλαδή τα υφιστάμενα κτιριακά
κελύφη που αυτή τη στιγμή είναι καταστρέφονται, η ορεινή Νάξος θα μπορέσει
να δεχτεί έναν σημαντικό αριθμό τουριστών καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους και
με τον τρόπο αυτό θα ξεφύγει από τον μαρασμό.

Για να πετύχει το νησί αυτούς τους στόχους θα πρέπει και το τεχνικό πρόγραμμα του
Δήμου να είναι μακρόπνοο και να στοχεύει σε αυτή την κατεύθυνση. Για παράδειγμα:

 Προστασία του φυσικού και ανθρωπογενούς περιβάλλοντος σημαίνει
χωροταξικό σχέδιο.
 Ποιοτικός τουρισμός σημαίνει αισθητική αναβάθμιση, καλύτερες υπηρεσίες,
καλύτερες υποδομές.
 Διεύρυνση τουριστικής σεζόν σημαίνει κατάλληλο λιμάνι και ανάδειξη
εναλλακτικών μορφών τουρισμού.
 Ανάπτυξη της ορεινής Νάξου σημαίνει καλύτερο οδικό δίκτυο και αξιοποίηση
προγραμμάτων χρηματοδότησης για την αξιοποίηση των παραδοσιακών
κτισμάτων.

Συνεχώς τονίζουμε την ανάγκη μιας συζήτησης της τοπικής κοινωνίας σχετικά με την
ανάπτυξη του νησιού. Φέτος υπάρχουν δύο αφορμές για να γίνει. Η πρώτη αφορά
τις επερχόμενες δημοτικές εκλογές. Περιμένουμε από τις υποψήφιες παρατάξεις να
καταθέσουν τις προτάσεις τους σχετικά με το μέλλον του τόπου, το μοντέλο
ανάπτυξης που πιστεύουν ότι πρέπει να ακολουθηθεί και τον τρόπο με το οποίο θα
το πετύχουν. Ο δεύτερος αφορά την επερχόμενη ανάθεση μελέτης του Τοπικού
Πολεοδομικού Σχεδίου. Ως τοπική κοινωνία θα πρέπει να έχουμε διαμορφώσει την
άποψή μας για το μέλλον το νησιού και να την στηρίξουμε, βάζοντας το εμείς πάνω
από το εγώ. Στη συζήτηση αυτή ο Σύλλογός μας θα είναι πάντα παρών.

Για το ΔΣ

Ο πρόεδρος Κυπριτζής Χρυσόστομος

Η γραμματέας Σιόντα Εμμανουέλα

 

Προηγούμενο άρθροΔΕΔΔΗΕ Θήρας : Ανακοίνωση προγραμματισμένων διακοπών ηλεκτροδότησης 2-3/11
Επόμενο άρθροΔιαδικτυακά Εργαστήρια απο τον “Θησέα” Κυκλάδων για Μαθητές/τριες Λυκείου “Eφηβικές Aνησυχίες” … κάνε log in!